Gezonde voeding en beweging voorkomt een derde van de kankergevallen

Categorieën: Voeding

De richtlijnen van het Wereld Kanker Onderzoek Fonds zijn aangescherpt. Hoewel de basisprincipes voor een gezonde leefstijl nog steeds gelden, zijn een aantal zaken wezenlijk veranderd. Medisch Dossier zette de punten op een rij.

Tien jaar geleden kwam Wereld Kanker Onderzoek Fonds met een 12.000 pagina’s tellend rapport waarin de richtlijnen voor een gezond leven werden gepresenteerd. Van het voorjaar werden de aangepaste richtlijnen neergelegd. De aanbevelingen hadden vooral betrekking op overgewicht zoals consumptie van fastfood en suikervrije frisdrank.

Tevens werd de richtlijn voor alcohol aangescherpt. Tien jaar geleden was het matigen van de consumptie van alcoholische dranken afdoende. Tegenwoordig luidt het advies, drink geen alcohol om kanker te voorkomen. Toentertijd wogen de voordelen, zoals de beschermende werking bij hart- en vaatziekten, op tegenover de nadelen. Maar inmiddels spreken studies dit tegen. ‘Alcohol is echt een van de meeste kankerverwekkende stoffen, wat leidt tot DNA-schade. Dit is de oorzaak van vele soorten kanker, waaronder borstkanker, de meest voorkomende vorm bij vrouwen’, zegt Ellen Kampman, hoogleraar Voeding en Ziekte in Wageningen en voorzitter op de dag dat de richtlijnen wereldkundig werden gemaakt.

Carcinogene voeding

In voeding zitten overigens betrekkelijk weinig stoffen, in zo’n hoge concentratie als alcohol, die DNA-schade kunnen aanbrengen. Het zijn vooral de acrylamides in chips en friet die kankerverwekkend zijn. Toch zijn de grote fabrikanten volgens Kampman zover dat ze het meeste eruit hebben gekregen. Verder zit in rood vlees de stof haem-ijzer. Als je daaraan teveel wordt blootgesteld, raakt de darmwand beschadigd, waardoor het risico op dikkedarmkanker verhoogd.

Verder zijn er stoffen waardoor een eenmaal ontstane tumorcel verder uitgroeit. Kampman zegt: ‘Te veel vetweefsel rondom de organen kan bijvoorbeeld leiden tot chronische ontstekingen die tumorgroei stimuleren. Daarom staat in de richtlijn ook: vermijd overgewicht.’ Overgewicht is geassocieerd met twaalf soorten kanker zoals darm-, alvleesklier-, borst- en baarmoederkanker.

De opstellers van het rapport hebben bovendien berekend hoeveel effect voeding en beweging heeft voor de vier belangrijkste kankersoorten: long-, darm-, borst- en prostaatkanker. Dertig tot veertig procent van alle 100.000 kankergevallen per jaar kan worden voorkomen als Nederlanders gezond eten en drinken en meer bewegen. Als Nederlanders niet zouden roken, zouden we ook zo’n dertig procent voorkomen.’

Bron: Wageningen World