Statines en hart- en vaatziekten

Categorieën: Medicijnen

Over statines is al veel gezegd. Gebruik van de middelen verlaagt het cholesterolgehalte in het bloed, maar het risico op hart- en vaatziekten blijft bij een groep mensen verhoogd. Onderzoekers van het RadboudUMC hebben hier een verklaring voor gevonden.

Familiaire hypercholesterolemie is een erfelijke aandoening waarbij het cholesterolgehalte in het bloed te hoog wordt. Ongeveer 1 op de 250 Nederlanders kampt met de aandoening.

Cholesterol is nodig voor de opbouw van de lichaamscellen en het maken van hormonen. Een te hoog cholesterol, met name het LDL-cholesterol, zorgt echter voor een verhoogde kans op hart- en vaatziekten. Het overschot aan cholesterol geeft problemen in de bloedvaten, waardoor aderverkalking en verstoppingen in de bloedvaten kunnen ontstaan.

Het gebruik van statines verlaagt het cholesterolgehalte in het bloed. Echter, bij de mensen met een erfelijke aanleg voor een te hoog cholesterolgehalte, blijft het risico op hart- en vaatziekten bestaan.

Aderverkalking en de afweer

Nederlandse onderzoekers hebben nu gevonden waarom het risico op hart- en vaatziekten, ondanks het gebruik van statines, blijft bestaan. Het ontstaan van problemen in de bloedvaten is niet alleen afhankelijk van de hoeveelheid cholesterol in het bloed. Ook het afweersysteem speelt een belangrijke rol. Een verhoogd vetgehalte in het bloed activeert bepaalde afweercellen die een ontstekingsreactie in de bloedvaten veroorzaken. De wetenschappers vonden dat deze cellen ondanks het gebruik van statines het verhoogde cholesterolgehalte nog in hun geheugen hebben zitten.

Hierdoor blijven ze actief en vermindert het aantal ontstekingen in de bloedvaten niet voldoende. In het onderzoek werden de afweercellen onderzocht na drie maanden gebruik van de statines. Het cholesterolgehalte was inmiddels bij de deelnemers gedaald, maar de ontstekingsactiviteit nog niet. De afweercellen hebben dus minimaal een geheugen van drie maanden. Hoelang het geheugen van de cellen blijft bestaan is nog niet bekend. Vervolg onderzoek moet dit gaan uitwijzen.

Bron: Cell Metab. 2019 May 29. pii: S1550-4131(19)30254-2.