Begrippenlijst Corona

Nieuwe termen vliegen om je oren in deze tijden van het coronavirus. In deze begrippenlijst zetten we er een aantal op een rij. Deze termen hebben met name te maken met het artikel ‘Behandelingen tegen het COVID-19 coronavirus‘.

2019-nCOV: 2019-nCOV is een andere benaming voor het SARS-COV2-virus.


Acupunctuur: Acupunctuur is deel van de traditionele Chinese Geneeswijzen. Het woord acupunctuur is een samenvoeging van het latijn ‘acus’ (naald) en ‘pungere’ (steken). Bij acupunctuur worden kleine naaldjes oppervlakkig op acupunctuurpunten in het lichaam gestoken.

Acupunctuur wordt internationaal erkend als effectieve behandelwijze en in landen zoals Zwitserland is acupunctuur onderdeel van de medische basisverzekering. Acupunctuur wordt vooral gezien als doeltreffend bij de behandeling van pijn. Voor meer informatie zie de website van de Nederlandse Patiëntenvereniging van Acupunctuur, npva.nl.


Ascorbinezuur: Ascorbinezuur is een andere benaming voor vitamine C.


Basaal reproductiegetal: Het basis reproductiegetal (R₀) van een infectieziekte geeft aan hoeveel secondaire besmettingen gemiddeld veroorzaakt worden door een primaire besmetting onder de bevolking. Hierbij wordt ervan uitgegaan dat er geen immuniteit is en er geen voorkomende maatregelen genomen zijn.


Het effectief reproductiegetal ligt lager dan het basale reproductiegetal. Bij het effectief reproductiegetal wordt rekening gehouden met de aanwezige immuniteit onder de bevolking en het treffen van voorkomende maatregelen.


Coronavirus: Coronavirussen zijn ziekteverwekkers en zij worden vooral in verband gebracht met de gewone verkoudheid, met name in de winter en de lente. De coronavarianten SARS-COV, MERS-COV en SARS-COV2 (ook wel COVID-19 genoemd) kunnen dodelijke longontstekingen veroorzaken.


COVID-19: COVID-19 staat voor coronavirus disease 2019. Deze besmettelijk ziekte wordt veroorzaakt door het SARS-COV2-virus (ook wel 2019-nCOV genoemd). COVID-19 is voor het eerst opgemerkt in Wuhan, China. Via Italië heeft de ziekte zich over Europa verspreid. Covid-19 kan leiden tot ernstige griepsymptomen en tot dodelijke longontstekingen.


Fenol: Fenol is een aromatisch alcohol. Andere namen voor Fenol zijn benzo, hydroxybenzeen, carbolzuur. Fenol wordt gebruikt als grondstof in meerdere industrieën, waaronder de chemische bestrijdingsmiddelen- en de geneesmiddelenindustrie.

Bij de behandeling van spasticiteit wordt fenol gebruikt om overprikkeling van de zenuw te voorkomen. Inspuiten van fenol op de plaats waar de zenuw naar de spier toe gaat, vormt een blokkade van de zenuw die de zenuwprikkels doorgeeft aan de spier. De spier ontspant daardoor.


Immuniteit: De immuniteit betreft de weerstand van het lichaam tegen (lichaamsvreemde) stoffen, zoals ziekteverwekkers. Met immuniteit wordt over het algemeen de mate van weerstand tegen een infectieziekte bedoeld. Mensen kunnen de immuniteit opbouwen door (als kind) de ziekte mee te maken of door vaccinatie.


Incubatietijd: De incubatietijd, ook wel incubatieperiode, van een ziekte is de periode vanaf het moment van besmetting totdat de eerste klinische symptomen van de ziekte zich uiten. Het is afhankelijk van de aandoening of tijdens de incubatieperiode besmetting van anderen mogelijk is.


Influenza: Influenza betreft besmetting met het influenzavirus. Influenza is een andere benaming voor griep.


Griep: Griep, ook wel bekend als influenza, wordt veroorzaakt door een infectie met het influenzavirus. Een verkoudheid wordt door veel mensen als een griep gezien, maar is het niet. Jaarlijks wordt 10 tot 20 procent van de mensen geïnfecteerd met griep.

De symptomen van de griep zijn koorts, hoesten, keelpijn, hoofdpijn, spierpijn, vermoeidheid, weinig eetlust. De meeste mensen ervaren geen of geringe symptomen. Wereldwijd overlijden zo’n 750.000 mensen jaarlijks aan de griep, vooral in de groep ouderen. (65+). In Nederland overlijden jaarlijks gemiddeld 200 tot 2.000 mensen aan de griep; in 2018 waren dit bijna 9.500 mensen.


Kruidenbehandeling: Veel geneesmiddelen zijn afgeleid van bestandsdelen van kruiden. In de kruidengeneeskunde gebruikt men niet slechts enkele bestandsdelen van kruiden, maar de kruiden als geheel, vaak in combinatie met andere kruiden. Kruidenbehandelingen zijn doeltreffend, ook bij moeilijk behandelbare aandoeningen. Afhankelijk van de diagnose combineert de behandelaar de kruidenbehandeling met andere geneeswijzen. Kruidenbehandeling kan aanvullend zijn op een bestaand behandelplan of medicatie.


Longontsteking

Zie ook pneumonie.


MERS:MERS is de afkorting voor ‘Middle East respiratory syndrome’ oftewel ‘Midden Oosten luchtwegziekte’. MERS wordt veroorzaakt door een type coranavirus. De mortaliteit van van MERS ligt rond de 30 procent.


Morbiditeit: De morbiditeit van een bepaalde ziekte geeft aan hoeveel mensen aan de ziekte lijden, gemeten binnen een bepaalde periode en in verhouding tot de betrokken populatie. Op deze wijze geeft de morbiditeit aan in welke mate een bepaalde ziekte voorkomt.


Mortaliteit: De mortaliteit van een bepaalde ziekte geeft aan hoeveel mensen aan een ziekte overlijden, gemeten binnen een bepaalde periode en in verhouding tot de betrokken (risico)populatie. Op deze wijze toont de mortaliteit in welke mate het risico op overlijden bestaat aan een bepaalde ziekte.


Parasympatisch zenuwstelsel: Het parasympatisch zenuwstelsel maakt deel uit van het autonome zenuwstelsel dat de organen beïnvloedt, zodat het lichaam kan herstellen en tot rust kan komen. Het parasympatisch zenuwstelsel is min of meer het tegenovergestelde van het sympatisch zenuwstelsel.


Pneumonie:Pneumonie is een ontsteking van de longblaasjes. Longontsteking kan behandeld worden met antibiotica. Wanneer de behandeling te laat wordt ingezet of niet aanslaat, kan longontsteking het overlijden van de patiënt tot gevolg hebben. Wereldwijd overlijden jaarlijks ongeveer 4 miljoen mensen aan longontsteking. De mortaliteit is het hoogst onder kinderen en ouderen. Symptomen van longontsteking zijn onder meer hoesten, kortademigheid, koorts, pijn in de borststreek, snelle lichte ademhaling, vermoeidheid en weinig eetlust.


Quarantaine: Quarantaine is een medische maatregel waarbij mensen (of dieren) een bepaalde tijd apart worden gehouden, om zo de kans te verminderen dat ze anderen met een ziekte besmetten. Men hoeft niet ziek te zijn om in quarantaine te worden geplaatst. Iemand die in contact is geweest met een ziek persoon of uit een risicogebied komt kan in quarantaine moeten. Overigens kan het ook andersom toegepast worden; mensen met een verhoogd risico worden apart gehouden om zo de kans dat zij besmet worden te verkleinen. Aandoeningen waarbij quarantaine wordt toegepast, zijn uitbraken van SARS, MERS, polio en COVID-19. In plaats van quarantaine wordt dit ook wel ‘isolatie’ van patiënten genoemd.


SARS-COV-2: SARS-COV-2 staat voor ‘severe acute respiratory syndrome coronavirus 2’ oftewel ‘ernstig acuut luchtwegziekte coronavirus 2’. Het SARS-COV2 wordt ook wel 2019-nCOV of COVID-19 genoemd. SARS-COV-2 kan leiden tot ernstige griepsymptomen en vooral voor groepen met een verhoogd risico, zoals ouderen, hart- en vaatziektenpatiënten, longpatiënten en diabetespatiënten, tot dodelijke longontstekingen.


Symptoom: Een symptoom is een waarneembaar kenmerk of klacht behorende bij een bepaalde aandoening. Bekende symptomen zijn hoofdpijn, hoesten, vermoeidheid. Een combinatie van symptomen kan een belangrijk gegeven zijn om de oorzaak (de aandoening) vast te stellen.


SARS: SARS staat ‘severe acute respiratory syndrome’ oftewel ‘ernstig acuut luchtwegziekte’. SARS heeft zich in 2002 voor het eerst voorgedaan. SARS wordt veroorzaakt door een type coranavirus en wordt ook SARS-COV genoemd. De mortaliteit bij SARS ligt rond de 10 procent. Vooral ouderen hebben een verhoogd risico.


Sympatisch zenuwstelsel: Het sympatisch zenuwstelsel maakt deel uit van het autonome zenuwstelsel dat de organen beïnvloedt, zodat het lichaam inspanning kan verrichten. Het sympatisch zenuwstelsel is min of meer het tegenovergestelde van het parasympatisch zenuwstelsel.


Retinol: Retinol is een andere benaming voor vitamine A.


Weerstand:Weerstand is de mate waarin het lichaam zich kan beschermen tegen ziekte. Dit hangt af van het afweersysteem, ook wel immuunsysteem genoemd. Het afweersysteem bestaat uit antistoffen en witte bloedcellen. Deze bestrijden bacteriën en virussen die het lichaam binnendringen. Hoe beter je afweersysteem functioneert, hoe beter je bestand bent tegen ziekten. Je kunt de weerstand verhogen met een gezonde levensstijl, gezonde voeding en het nemen van voedingssupplementen, zoals mineralen en vitamines.


Vaccin: Vaccins worden ingespoten om immuniteit op te bouwen tegen een bepaalde aandoening. Een vaccin bestaat uit een vermenging van gedode of verzwakte bacteriën, virussen of delen daarvan.


Wereldgezondheidsorganisatie (WGO/WHO):De Wereldgezondheidsorganisatie (in het Engels ‘World Health Organisation’, afgekort WHO en in het Nederlands WGO) is een onderdeel van de Verenigde Naties. Het doel van de WGO is wereldwijde samenwerking op het gebied van de gezondheidszorg.


Vitamine A: Vitamine A wordt ook wel retinol genoemd. Vitamine A komt voor in dierlijke producten zoals lever, vlees en vleeswaren. Het lichaam maakt zelf vitamine A aan uit de carotenoïden in plantaardige producten, zoals worteltjes, bloemkool en sinaasappelen.Vitamine A is vooral van belang voor de ogen en voor de huid. Vitamine A is nodig van de aanmaak van cellen en voor huidweefsel. Vitamine A is daarbij van belang voor het immuunsysteem.


Vitamine C:Vitamine C wordt ook wel ascorbinezuur genoemd. Het lichaam maakt zelf geen Vitamine C aan. Voor voldoende vitamine C dienen we dus voedsel met vitamine C tot ons te nemen. Vitamine C komt voor in groente, fruit en aardappelen. Vooral kool, bessen en citrusvruchten zijn rijk aan vitamine C. Vitamine C is vooral van belang voor een goede weerstand en tegen vermoeidheid. Vitamine C draagt bij aan het goed functioneren van het zenuwstelsel, de huid en de bloedvaten.


Vitamine D:Vitamine D zorgt samen met calcium voor gezonde botten, gezond weefsel en beïnvloedt het functioneren van de spieren. Vitamine D is verder van belang voor het immuunsysteem.
Er zijn verschillende vormen vitamine D. Het lichaam kan onder invloed van zonlicht vitamine D zelf aanmaken. Voldoende zonlicht, of in de winter vitamine D-suppletie is van belang om een tekort aan vitamine D te voorkomen.