Ernstige hartproblemen na een operatie bij een op de vijf mensen

Een ingrijpende operatie is riskant, maar het is wellicht nog gevaarlijker dan artsen denken: 20 procent van de patiënten krijgt binnen een jaar ernstige hartproblemen.

Jaarlijks krijgen 60 miljoen van de wereldwijd 300 miljoen mensen die een zware operatie ondergaan een ernstige hartaandoening zoals een hartaanval of acuut hartfalen, als direct gevolg van de ingreep, zeggen onderzoekers van de universiteit van Basel in Zwitserland. Hartoperaties zijn hierin niet meegenomen, want daarbij is het risico op hartproblemen vanzelf al groter.

Ondanks de omvang van het probleem wordt het nog steeds niet herkend. Ongeveer 75 procent van de patiënten die na een operatie overlijden, wordt nooit opgenomen op de intensive care, en sommigen die na een operatie een hartaanval krijgen, lijken geen pijn te hebben, meestal vanwege de pijnstillers die ze gebruiken.

De onderzoekers volgden een jaar lang de gezondheid van 2.265 geopereerde mensen met een gemiddelde leeftijd van 73 jaar. Ongeveer 15 procent had binnen de eerste 30 dagen na de operatie minstens één hartcomplicatie en dit percentage nam in de loop van het jaar toe tot 21 procent.

De meeste complicaties vonden plaats in de eerste 30 dagen na de operatie, maar in de daaropvolgende vijf maanden bleef de dreiging nog groot. De onderzoekers raden aan om voor en na de ingreep het niveau van troponine – een eiwit dat het hart reguleert – te meten bij de patiënt.

De meest risicovolle ingrepen zijn onder meer thoraxchirurgie (operatie bij aandoeningen aan en in de borstholte), die verantwoordelijk was voor 22 procent van de hartproblemen, en vaatchirurgie (bloedcirculatie), die werd geassocieerd met 21 procent van de gevallen.

Volgens hoofdonderzoeker Christian Puelacher kunnen patiënten het risico verminderen door te stoppen met roken, lichamelijk actief te zijn en gezond te eten.

Bron: Eur Heart J Acute Cardiovasc Care, 2020; zuaa008