Hoe ‘slechte wetenschap’ een medicijn tot een succesnummer maakt

Pregabaline (Lyrica®) is een van de best verkochte medicijnen ter wereld. Maar het succes heeft veel te maken met slechte wetenschap en ongefundeerde conclusies van medisch onderzoekers.

Naar aanleiding van het model van de tabaksindustrie, die de ‘wetenschap’ gebruikt om zich van winst te verzekeren, keken onderzoekers van de McGill Universiteit in Canada naar de manier waarop de hype rond Lyrica werd opgebouwd.

Ze ontdekten dat artsen het middel voorschrijven voor aandoeningen waarbij er weinig of geen bewijs is dat het helpt.
Zo ontdekten de onderzoekers bijvoorbeeld dat het middel al meer dan tien jaar wordt voorgeschreven om lagerugpijn te behandelen. Maar er zijn geen grote, zorgvuldige studies gedaan waaruit blijkt dat het daartegen helpt.

Verrassend genoeg komen de ongefundeerde conclusies niet bij de fabrikant vandaan – althans niet rechtstreeks – maar van onderzoekers die gefinancierd werden door een overheidsinstelling of door hun eigen medisch centrum.

Het gevolg is dat klinische trials precies het omgekeerde doen van wat ze zouden moeten doen. Ze zijn ontworpen om artsen en patiënten te waarschuwen voor ineffectieve en kostbare behandelingen, maar in plaats daarvan promoten ze die juist, zeggen de onderzoekers.

Hoewel offlabel voorschrijven – een middel voorschrijven voor een aandoening waarvoor het niet geregistreerd is – niet per se verkeerd is, moet het wel gebeuren op basis een hoeveelheid degelijk bewijsmateriaal, benadrukken de onderzoekers.

Bron: JAMA Intern Med, 2019; 179: 90-7
 

Reacties